DR.HASAN GÖKÇE

DR.HASAN GÖKÇE
drhgokce@hotmail.com
AHEF BAŞKANLAR TOPLANTISINDAN İZLENİMLERİM
09/03/2017
    Değerli Arkadaşlarım,
        Sağlık bakanlığı ve THSK başkanlığı 11 ve 28 şubat tarihlerinde davet ettiği il dernek başkanları ve AHEF yönetimi ile toplantı düzenledi.Bu toplantının ana gündem maddesi aile hekimliğinin gideceği yön ve gelecek aile hekimliği uygulama -ödeme sözleşme yönetmelikleri idi.Bu toplantılar ile ilgili açıklamaları toplantıya katılanlar tarafından belli başlıklarla anlatıldı yazıldı çizildi.Bu toplantı sonuçları ile ilgili 3-5 mart tarihinde Antalya'da başkanlar toplantısı yapıldı.Toplantıda bakanlığın AHEF'e verdiği ödev olduğu belirtilen çalışın gelin sonuçları tekrar değerlendirelim üzerinde konuşmalar yapıldı.Değerlendirmeler konusunda kişisel fikirlerim ve edindiğim düşüncelerim;
        Sağlık bakanlığı sağlıkta dönüşümün ikinci fazına geçildiği ve bu ikinci fazın başlangıç tarihi olarak aile hekimliğinde 2011 yılını baz aldığını anladım.Bu nedenle bakanlık kendince 2010 yılında yapılan ücret yönetmeliği değişikliği ile aile hekimlerinin cari gider hariç hak edişlerinde yaşanan katsayı hesaplama sistemiyle kayıplarını dikkate almadığını anlıyorum.Bu nedenle bakanlık 2011 yılından bu yana aile hekimlerinin hak kaybını uğramadığını iddia etmektedir.
      Sağlık bakanlığı yapacağı ücret yönetmeliği değişikliği ile aile hekimlerinin nüfuslarının düşürüleceği konusunda çalışma yapıldığı izlenimi vermişti. Oysa aile hekimlerinin ücret hak ediş üst limiti olan 4000 nüfusun kanunla değiştirilmeyeceği buna karşın sahada açılacak sanal ve sıfır nüfuslar ile aile hekimlerinin nüfuslarının doğal olarak vatandaş tercihi üzerinden düşürüleceği anlaşılmaktadır. Bu süreçte aile hekimleri kaybedecekleri nüfus nedeniyle ücretlerinde kaybedeceği kısmın adı tam olarak açıklanmayan 7 parametreli kronik hastalık-kanser taramaları üzerinden dengeleneceğini iddia edilmektedir.
     Toplantıda ısrarlı beklentime rağmen bakanlıkla görüşen saha temsilcisi il başkanları detaylı rakamsal ve net bilgileri vermekten kaçındıkları,bunun karşılığında bakanlığın çalışın gelin dediğini,bu nedenle AHEF yönetiminin bu konuda acil çalışma yaparak (bu güne kadar hiçbir çalışma yapmadığı iddia edilen AHEF yönetiminin) bakanlıkta baskı kurması konusunda hızlı davranması özellikle bakanlıktaki toplantıya katılan başkanlarca dile getirilmiştir.Oysa AHEF yönetimi içinde benimde olduğum çalışma grupları ile ödeme yönetmeliği üzerine çalışma yapılmıştı ve bu çalışmaların bakanlığa öneri olarak sunulmuş olması gerekirdi.Bakanlık bu önerileri ısrarla görmezden gelmektedir.Çünkü bizlerin önerilerinde nüfus üst limitinin kanunla düşürülmesi ve bu üst limitin 2400 olması buna karşın şu anda var olan hesaplama yöntemine ek 1.65 katsayı önermiştik.Bu öneri ile hem nüfusu zorunlu düşük kalan aile hekimleri 4000 nüfusa sahipmiş gibi ödeme alacak hem de nüfusu yüksek olan aile hekimleri nüfus kaybetme,gelirinin düşme endişesinden uzak yeni açılan birimlere nüfus aktarmada sıkıntı yaşamayacağını öngörmüştük. Ayrıca bu hesaplamaya ek olarak tarama programları için ek ücret talep etmiş ve de aile hekiminin mevzuat dışı her verilen ek görev için artı ücret talep etmiştik.Bu çalışmaların hem bakanlıkta hem de toplantıya katılan aile hekimleri,dernek başkanları tarafından dikkate alınmadığı yapılan toplantıda ki konuşmalardan anlaşılmaktadır.
     Bakanlığın bizler için düşündüğü ücret yönetmeliği ile sahada halen 3500 üzeri nüfusa hizmet veren 8500 e yakın aile hekiminin hak kaybına uğrayacağı konusunda zorla da olsa bir cümle duyabildim.Bugüne kadar her ortamda sesimizi yükseltmemizin bir sebebi de buydu.Çünkü bu durumdan etkilenecek aile hekimlerinin içerisinde birçoğumuzun olduğumu biliyorum. Bugüne kadar sisteme inanmış ve yıllarını vermiş birçok aile hekimi sistemin hak verdiği 4000 nüfusa yakın nüfus doğrultusunda hizmet vermektedir.Ama bunun yorgunluğu hepimizde malumdur.O nedenle yüksek nüfusa sahip her aile hekimi nüfusların düşürülmesini destekler.Ancak tek bir kaygısı vardır.Nüfuslar düşerken gelir kaybına uğramak.Bu kaygıları gidermek hem bakanlığım hem bakanlığın aramızdan temsilci seçtiği aile hekimlerinin ve dernek başkanlarının üzerine vebaldir.
     Sanal-sıfır nüfusa başvurularını daha cazip hale getirmek için bakanlığın halen var olan taban ücretin en az TSM hekimi maaşı(maaş+döner) kadar olacağını bununda 4600 TL olduğu söylenmiştir.Ama asıl gerçek şudur ki bugün TSM hekimleri maaş+döner ortalama 6000 TL'ye yakın rakam almaktadırlar.Burada da bakanlık bilgi verirken eksik bilgi verdiği anlaşılıyor.Oysa 1 yıl önce katıldığım bir çalıştayda bakanlık temsilcisi TSM hekimlerinin ortalama maaşının 5500 TL olduğunu kendileri söylemiştir.Yıllar önce aile hekimleri TSM hekimlerinin 2-3 katı maaş aldığı sistemde geldiğimiz nokta TSM hekimlerinden ortalama aile hekimlerinin kazancı üzerinden 1000-2000 TL fazla maaş seviyesidir.Bir hekim olarak bütün hekimlerin yüksek maaş alması elbet dileğimdir.Eşitlik ve adalet duygusu oluşturulmayan sistemler er ve ya geç sıkıntıya düşecektir. Bu nedenle aile hekimleri arasında ki farklılıkları ortadan kaldırmak,eşit işe eşit ücret almayı sağlamak ve aile hekimlerinin hak ettiği sosyal standartlara kavuşturmak ve bu inançla çalışmak tüm temsilcilerimizin görevidir.
    Bakanlığın nüfus düşürme politikasında net davranmadığı,hala çözüm üretemediği açıktır.Nüfus düşüşlerinden doğacak ücret düşüşlerine karşın yapılacak kronik hastalık ve kanser taramaları üzerinden ek katsayı vererek çözme politikası gerçeklikle bağdaşmamaktadır.Kronik hastalık takipleri ve kanser taramaları elbet aile hekimlerinin görevidir.Bu görevi aile hekimlerinin yerine getirebilmesi için ise olması gereken bugünkü nüfus ortalamalarının 2000'lere düşürülmesi gerçeğidir.Yeni mezunlar üzerinden sistemin doldurulacağını öngören bakanlık kendisine koyduğu hedefler nedeniyle 2023'te başlanması gereken ek taramaları erkene almakta ve bunu yaptırabilmek içinde sahada aile hekimlerini birbiriyle nüfus kavgası içine sokarak ve az nüfusa düşecek hekimlerin hak edişlerinde kayıpları giderebilmek için yüksek oranlarda tarama yapmasını hayal etmektedir.Bu oranlara ulaşmak için hiç tarama yapmayanların ise ister düşük nüfuslu olsun ister yüksek nüfuslu olsun en az %10 hak edişlerde kayıp öngörmektedir. Bakanlık düşecek nüfuslar karşısında aile hekimlerinden %90 kronik hastalık ve kanser taraması performansı beklemektedir.Bu şekilde ancak aile hekimi kaybettiğini geri alabilecektir.Ama bir tehlike daha vardır. Eğer bakanlık nüfus üst limitini 4000'lerde kanunen tutarsa ve aile hekimleri eğer bu nüfuslarda %60 üzeri takiplerde başarı gösterirse maaşı artacak mıdır? Artacaksa ve daha çok kazanma imkanı varsa saha da ki aile hekimleri nüfuslarından vazgeçebilecekler midir?2010 dan bu yana hem nüfus kayıpları(bazı iller hariç-istanbul gibi) ile geliri azalan hem de katsayı formülasyonu ile aylık 2000 TL ye yakın kayıpta olan aile hekimi şöyle diyebilir mi? Gidip mali açığımı kapatmak için iş yeri hekimliği yapacağıma elimdeki nüfusa sahip çıkar hedefi tutturmaya çalışırım der mi?.Bence bunu diyecek hekim sayısı az olmadığını düşünüyorum.Özellikle orta ve küçük ölçekli illerde göçe bağlı nüfus düşüşleri yaşanmakta bu nedenle gelir kaybı korkusu daha yüksek seyretmektedir.Bunlar benim şahsi kanaatimdir.Artık aile hekimleri arasında nüfus hareketinin yarattığı huzursuzluğun son bulması gerekir.Hali hazırda illerde açılmış yüzlerce birim boş beklemektedir.Bu sanal bölgelerin er ya da geç dolacağı ve illerde ki ortalama nüfusun düşeceği bir gerçektir.Sistem içinde ki ödeme dengesi kısa vadeli kurgulanamaz.Bakanlığın hedefleri bellidir.2023'te aile hekimi başına nüfusu 2000'lere düşürmek.O zaman bakanlık 5-6 yıl sonrasında ki hedefi için şimdiden adaletsiz,aile hekimlerini hak kaybına uğratacak hesaplamalardan uzak durmalıdır.Bugün dahi aile hekimi 4000 üst limitinden maaş alabilecekken Türkiye ortalaması hekim başına nüfus 3500'lerdedir.Bu bile hekim başına 500 nüfus kaybı ve aylık 1000 TL daha az ücret alması demektir.Şimdiye kadar açılan ve daha da açılacağı belli olan yeni birimler yeni mezun hekimlerle doldurulurken nüfusa dayalı hak ediş alan aile hekimleri her şartta hak kaybı ve gelir kaybına uğrayacaktır.Bugün Denizli il ortalaması 3090'dır.Ve önümüzdeki iki yıl içinde açılacak yeni birimlerle bu oran hızla 2500 bandına çekileceği açıktır.Peki Bu ortalama nüfuslar düşerken aile hekimleri çok mu kazanacaktır.Elbette görünen köy misali HAYIR. Aile hekimleri hem düşecek nüfuslarıyla(yanı başına sıfır nüfus açıldığında kaçınılmaz sonuçtur.Ayrıca bakanlık nüfus aktarımı konusunda çalışma yapmaktadır.Nüfusları vatandaşın izni olmadan nasıl aktarabilirimi çalışmaktadır) hem de düşecek nüfus karşısında azalacak hak edişleriyle en üst düzeyde çalışsalar dahi bakanlığa göre en fazla 7500 TL kazanabilecektir. 
   Sonuç olarak geleceğimiz için bakanlığım planladığı aile hekimliğinde izlem parametrelerinin sayısını çoğaltmak ,aile hekimi başına düşen nüfusu aşağılara indirmek ve bu yapılacaklar karşısında aile hekimine daha az kazanç sunmak olarak görünmektedir.Bu görünen durum karşısında bakanlıkta toplantıya katılan,bakanlığın itibar ettiği aile hekimliği temsilcilerinin içinde bulunacağı bir ekip tarafından acilen AHEF çatısı altında bugüne kadar yapılmayan çalışmaların yapılması ve bakanlık karşısında dik duruşun sağlanmasıdır.Bugün il temsilcileri,AHEF ve aile hekimliğinin tüm temsilcileri her şeyi bir yana bırakıp aile hekimlerinin kazancını çok gören bakanlık bürokratlarına karşı delilleriyle çalışmalı ve her aile hekiminin en az 9000 TL almasının mücadelesini vermelidir.Bakanlığın aile hekimlerine uygun gördüğü ortalama 7500 TL ki bunun bile garantisi yok(şu an aile hekimleri 5000-9000 TL arası kazanç sağlıyor bölgelere ve ASM şehrine göre değişen) bu rakamın en azından kronik hastalık ve kanser taramasından bağımsız garanti para olarak aile hekimlerine sunulmasını sağlamalıdırlar.


Paylaş | | Yorum Yaz
822 kez okundu. Yazarlar

Yorumlar

Henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu yapmak için tıklayın

Yazarın diğer yazıları

SAĞLIK ŞEHİTLERİMİZİ UNUTMADIK - 29/05/2016
Ne kadar kolay öldük değil mi?Ahlaki değerlerin zayıfladığı toplumlarda görülen bir hastalık var sanki.Çok kolay hekim yetiştiriyor çok kolayda öldürüyoruz. Zaten vatandaş bilmez DOKTORLAR ZATEN ÇOK YAŞAMIYOR Kİ! Dünyanın en erken öldüren meslek hast
Ziyaret Bilgileri
Aktif Ziyaretçi3
Bugün Toplam23
Toplam Ziyaret279763
Hava Durumu
Anlık
Yarın
22° 33° 18°
Saat